Kalkulator kostki brukowej — rozkład i docinki
Kalkulator kostki brukowej: narysuj powierzchnię, wybierz kostkę i wzór — rozkład z numerami dociętych elementów, obrzeża i lista zamówienia.
Przelicznik „ile kostki brukowej na m2” mówi w przybliżeniu, ile kostek kupić. Nie mówi, gdzie wypadną cięcia, jak wąskie będą elementy przy krawędzi ani że dwa ukośne elementy jodełki mogą pochodzić z jednej kostki. Na tym polega różnica między ilością a planem układania.
Ten kalkulator kostki brukowej nakłada wybrany wzór na Twoją powierzchnię, numeruje każdy docięty element, pokazuje, z której kostki jest wycięty, i zamienia to w listę zamówienia razem z obrzeżami.
Przykład po załadowaniu to powierzchnia w kształcie L 6 × 4,5 m z wcięciem 2,5 × 2 m przy domu (ułożona powierzchnia 22 m²), własna kostka 200 × 100 mm bez spoiny, jodełka pod kątem 45° i cięcie 3 mm. Wynik: 1012 całych kostek i 187 dociętych elementów; z 71 kostek powstają po dwa elementy, a 6 elementów wymaga dwóch lub więcej cięć. Do kupienia jest 1128 kostek — 2,5 % odpadu. Cztery krawędzie z dala od domu zajmuje 18 obrzeży 1000 × 80 mm na długości 16,74 m.
Jak korzystać z kalkulatora?
Narysuj powierzchnię
Prostokąt lub kształt L według wymiarów albo dowolny kształt jako lista boków: w każdym wierszu długość i skręt na jej końcu (90 w lewo, -90 w prawo). Kalkulator sprawdza, czy obrys się zamyka. Studzienkę dodasz przez wymiar i położenie. Obrys rysuje się nad polami, z długościami boków, a studzienka z położeniem, w miarę wpisywania.
Wybierz kostkę
Wybierz rynek i produkt: wymiary pochodzą z karty technicznej producenta. Albo wpisz własną długość i szerokość kostki oraz spoinę.
Wybierz wzór i krawędzie
Prosty, cegiełkowy, jodełka lub koszykowy, równolegle do krawędzi lub pod kątem 45°. Dla każdej krawędzi wybierz obrzeże albo ścianę — od strony domu obrzeże zwykle nie jest potrzebne.
Odczytaj plan i zamów
Naciśnij Oblicz. Plan pokazuje każdy docięty element z numerem; „Który element z której kostki” pokazuje cięcia na każdej kostce; poniżej jest lista zamówienia i plik CSV.
Wzory układania kostki
Kalkulator obsługuje cztery wzory układania kostki: prosty (spoiny krzyżowe), cegiełkowy z przesunięciem o pół kostki, jodełkę i koszykowy — każdy równolegle do krawędzi albo pod kątem 45°. Jodełka pod kątem 45° daje przy każdej prostej krawędzi wiele ukośnych elementów; właśnie tam łączenie ich w pary z jednej kostki najbardziej zmniejsza odpad.
Jak kalkulator układa wzór?
Na siatce układania, nie na wymiarze kostki. Kostki są nieco mniejsze niż siatka, na której leżą; różnica to spoina. Kostka 198 × 98 mm leży na siatce 200 × 100 mm. Kalkulator rozmieszcza siatkę i przycina kostkę, więc zgadza się zarówno liczba, jak i wymiary cięć.
Od najlepszego punktu startowego. To, gdzie zaczyna się wzór, decyduje o tym, jak będą docięte krawędzie. Kalkulator sprawdza stały zestaw punktów startowych — dwa symetryczne na każdej osi (spoina na linii środkowej albo kostka na niej wyśrodkowana), jeden wyrównany do narożnika i siatkę w obrębie jednego powtórzenia wzoru — i szereguje je według tych reguł, w tej kolejności:
- najmniej elementów węższych niż podany najmniejszy element, jeśli go wpisałeś;
- najmniej elementów lub pasków zbyt cienkich, by dało się je uciąć;
- obie przeciwległe krawędzie docięte jednakowo;
- najmniej elementów brzegowych mniejszych niż dwie trzecie kostki;
- najmniej potrzebnych kostek.
To preferencja, a nie gwarancja: przy niektórych kształtach wąskiego elementu nie da się uniknąć, a plan wymienia wtedy najwęższe elementy.
Te same dane zawsze dają ten sam plan.
Z której kostki pochodzi każdy element?
Większość elementów brzegowych nie potrzebuje własnej kostki.
- Elementy prostokątne — przy krawędzi równoległej do wzoru — są rozkładane na całych kostkach jak formatki na płycie, z szerokością cięcia między nimi.
- Elementy ukośne — jodełka lub układ pod kątem 45° przy prostej krawędzi — powstają jednym prostym cięciem. Dwa z nich mieszczą się na jednej kostce, gdy da się ją obrócić tak, by oba cięcia biegły w tę samą stronę, a oba elementy razem z cięciem się zmieściły. Kalkulator sprawdza to dokładnie i łączy w pary jak najwięcej.
- Połówki. Jeśli do kostki jest fabryczna połówka, w miejscu elementu o wymiarze połowy kładzie się połówkę zamiast ciąć kostkę.
- Wszystko inne — element cięty dwa razy albo wokół narożnika — dostaje własną kostkę, a kalkulator podaje ile.
„Który element z której kostki” rysuje każdą ciętą kostkę z jej elementami i liniami cięcia, ponumerowanymi jak na planie.
Obrzeża i lista zamówienia
Wzdłuż każdej krawędzi oznaczonej jako obrzeże kalkulator prowadzi obrzeże po zewnętrznej stronie powierzchni. W narożniku zewnętrznym jedno obrzeże przechodzi za drugie, w wewnętrznym kończy się wcześniej — to jest dokładne przy kątach prostych, a narożnik o innym kącie zostaje oznaczony. Najpierw idą całe obrzeża; pozostałe odcinki docina się z jak najmniejszej liczby obrzeży.
Lista zamówienia liczy kostki, połówki i obrzeża. Palety i masa pojawiają się tylko wtedy, gdy podaje je karta techniczna producenta; w przeciwnym razie w wierszu jest „brak w karcie”. Przy każdym produkcie z katalogu widać, z której karty pochodzi i kiedy ją odczytaliśmy.
Kalkulator nigdy nie wymyśla wymiaru. Jeśli karta podaje tylko wymiar kostki albo tylko wymiar siatki, prosi o spoinę, zamiast ją zakładać.
Jakie zasady obowiązują w Polsce?
Kalkulator planuje warstwę nawierzchni. Podbudowę, podsypkę, spoiny i obrzeża określają normy oraz instrukcja układania producenta; wymieniamy je, ale ich nie przepisujemy.
- PN-EN 1338 — betonowe kostki brukowe, wymagania i metody badań.
- PN-EN 1340 — krawężniki i obrzeża betonowe, wymagania i metody badań.
- Instrukcja układania producenta wybranej kostki.
Kalkulator nie projektuje podbudowy i nie sprawdza nawierzchni pod obciążenie ruchem. Jaki układ warstw pasuje do Twojego gruntu i sposobu użytkowania, zapytaj producenta lub wykonawcę.
Częste błędy
Liczenie od wymiaru kostki. Kostka jest mniejsza niż siatka, na której leży. Licząc od kostki, kupisz za dużo; docinając do siatki, każdy element wyjdzie za duży.
Zaczynanie wzoru z przyzwyczajenia w narożniku. W tym narożniku wygląda porządnie, a przy przeciwnej krawędzi zostaje wąski pasek. Przesuń punkt startowy, aż obie krawędzie będą docięte jednakowo.
Doliczanie stałych 10 % na jodełkę. Prawdziwa wartość zależy od powierzchni i od tego, jak ukośne elementy łączą się w pary. Policz ją, a potem dodaj własny zapas na stłuczki.
Przecinanie kostki, którą można kupić jako połówkę. Wiele linii kostki ma połówki. Fabryczna połówka ma czyste krawędzie i oszczędza jedno cięcie.
Zapominanie o obrzeżach w narożnikach. W narożniku zewnętrznym jedno obrzeże musi przejść za drugie, w wewnętrznym potrzeba o jedno mniej. Na długiej krawędzi to jedno cięte obrzeże więcej.
Kiedy nie używać tego kalkulatora?
Przy łukach i okręgach — obrys składa się tylko z prostych boków, a elementy łukowe docina się na miejscu. Przy kostce o kształtach zazębiających się, sześciokątach, wzorach wachlarzowych i nieregularnych, które pojawią się w kolejnym etapie. I zawsze, gdy pytanie brzmi, jak gruba ma być podbudowa — to decyzja normy i producenta, nie planu układania.